Trzy historie o miastach, z trzech różnych perspektyw. Dyskusje o tym, jak planować przestrzeń, aby mieszkańcom żyło się jak najlepiej.
25 listopada autorki książek uczestniczyły w spotkaniu z cyklu “Aleja Praw Kobiet”. Wydarzenie odbyło się w Sali pod zegarem poznańskiego Centrum Kultury ZAMEK. Rozmowę moderował Jakub Głaz.
Wrażliwość miast
Tematem przewodnim listopadowego spotkania była wrażliwość polskich miast w różnych kontekstach. Moderator podzielił dyskusje na trzy segmenty – wrażliwość jako podatność na kryzysy, wrażliwość jako uważność na grupy mieszkańców oraz odporność miasta na zagrożenia.
Podatność na kryzys
Miasta, jak wszystkie inne komórki społeczne, są podatne na kryzysy. Początki niektórych z nich możemy zauważyć już teraz. Polskie społeczeństwo starzeje się, co w połączeniu z rozlewaniem się przedmieść daje mieszankę wybuchową. Mgr Milert wyczula nas na trend, w którym aktualni młodzi dorośli wyprowadzają się na obrzeża. Za kilkadziesiąt lat ci sami ludzie, o wiele starsi będą mieli problemy z dostępnością do podstawowych usług takich jak osiedlowy sklep czy lekarz. Na nowo powstających osiedlach często nie ma miejsca, aby dobudować budynek zaspokajający te potrzeby.
Rozwiązanie dręczących miast problemów wymaga stałych rozwiązań. Niestety długoterminowe projekty są podatne na zmianę władz lokalnych, na co wskazuje dr. hab. Twardoch. Nastroje polityczne są często nieprzewidywalne, a wprowadzane pod ich wpływem rozwiązania sprzeczne ze stanem naukowej wiedzy. Wiele odpowiedzi na palące problemy mieszkańców umiera właśnie przez podział partyjny.
Najważniejszy problem
Prelegentki spytane o to, który problem miast jest najpilniejszy, przywołały kryzys klimatyczny. Miasta ocieplają się szybciej i ze względu na niewielką roślinność powstają miejskie wyspy ciepła. Prof. Januchta-Szostak wspomina, iż europa ociepla się trzy razy szybciej niż reszta świata.
Niestety zmiany służące zatrzymaniu globalnego ocieplenia oraz dostosowaniu się do nowych warunków klimatycznych nie są popularne wśród mieszkańców. Dr. hab. Twardoch korzystając ze swojego doświadczenia pracy w urzędzie miasta Gliwice, podkreśla istotność ruchu samochodowego dla mieszkańców – nawet jeśli nie jest on najwydajniejszą formą komunikacji. W dodatku najzdrowsza dla planety zieleń polna jest odbierana przez większość społeczeństwa jako nieestetyczna.
Jak przełamać impas?
Pomimo kryzysów nękających miasta już teraz oraz tych, które mogą pojawić się w przyszłości, społeczności miejskie nie są skore do wprowadzania zmian. Sposoby na skuteczną poprawę jakości życia w mieście są często interpretowane jako lewackie wymysły. Zdaniem ekspertek kluczem w utrzymaniu pozytywnych zmian jest przekonanie społeczności miejskiej, że skorzystają z nich wszyscy. Jeśli dla mieszkańców dane udogodnienie stanie się tak oczywiste jak posiadanie chodników, sami będą naciskać lokalne władze, aby je utrzymać i rozszerzać.
Aleja Praw Kobiet
Cykl przyjął swoją nazwę od jednej z ulic w Poznaniu. Jej otwarciu towarzyszył szereg wydarzeń, w tym te skupione wokół książek. Od 2022 roku kilka razy w roku organizowane są spotkania autorskie z autorkami, które poruszają ważne tematy z kobiecego punktu widzenia. Zarówno nowa Aleja, jak i wydarzenia literackie upamiętniają kolejne rocznice uzyskania przez kobiety praw wyborczych w Polsce oraz są okazją do dyskusji nad aktualną sytuacją w naszym kraju.
Prelegentki
Prof. dr hab. inż. arch. ANNA JANUCHTA-SZOSTAK – profesorka na Wydziale Architektury Politechniki Poznańskiej, ekspertka w zakresie adaptacji miast do zmiany klimatu, błękitno-zielonej infrastruktury i renaturyzacji dolin rzecznych oraz zintegrowanej miejskiej gospodarki wodnej. Jest liderką i członkinią kilkunastu projektów badawczych, autorką ponad 120 publikacji naukowych oraz licznych raportów. Członkini wielu poznańskich, ogólnopolskich jak i międzynarodowych organizacji m.in. Państwowej Rady Gospodarki Wodnej przy Ministerstwie Infrastruktury czy Rady Klimatycznej ONZ Global Compact Network Poland. Współpracuje z miastem Poznań w zakresie zagospodarowania doliny Warty, rozwiązań opartych na przyrodzie i jakości środowiska oraz strategii gospodarowania wodami opadowymi. Laureatka m.in. Medalu KEN oraz nagrody Ministra Infrastruktury za wybitne osiągnięcia w dziedzinie urbanistyki.
Mgr MAGDALENA MILERT – architektka i urbanistka, absolwentka Politechniki Śląskiej. W mediach społecznościowych działa jako @pieing. Propagatorka dobrego miejskiego UX – przestrzeni dostępnej, funkcjonalnej i wrażliwej na potrzeby wszystkich użytkowników(-ek). Jest członkinią krakowskiej Miejskiej Komisji Urbanistyczno-Architektonicznej. Za swoją działalność została wyróżniona na Liście 100 Kobiet Roku 2021 według „Forbes Women”.
Dr hab. inż. arch. AGATA TWARDOCH – architektka i urbanistka, profesorka na Wydziale Architektury Politechniki Śląskiej w Katedrze Urbanistyki i Planowania Przestrzennego oraz Dyrektorka Biura Urbanisty Miasta Gliwice. Opublikowała ponad 100 tekstów naukowych i popularyzatorskich, w tym m.in. książki „System do mieszkania – perspektywy rozwoju dostępnego budownictwa mieszkaniowego” (2019) oraz „Architektki. Czy kobiety zbudują lepsze miasta?” (2022).
